Babymassage

 

Voor zijn geboorte, in de intra-uteriene fase van z'n bestaan, is de baby al gewend aan voortdurend lichamelijk contact: de warme baarmoeder met het vruchtwater als stootkussen laat hem voortdurend zachtjes heen en weer schommelen. Hij registreert al een heleboel zintuiglijke waarnemingen: de geluiden van zijn moeder (in- en uitwendig) en van de buitenwereld.  

Tijdens de geboorte krijgt de baby een geweldige, bijna overweldigende ervaring te verwerken. Hij wordt door krachtige weeën in elkaar gedrukt en vervolgens door het nauwe geboortekanaal gedreven naar een nieuwe wereld vol licht, lucht, geluid, geuren en kleuren.

Het doorknippen van de navelstreng, de fysieke band die moeder en kind op dat moment nog verbindt, is het moment waarop plaats kan gemaakt worden voor een nieuwe vorm van verbondenheid.

Verbondenheid is een sterke fysieke, emotionele en geestelijke band die tussen mensen van elke leeftijd kan ontstaan. Ook tussen een baby en zijn ouder(s) ontstaat een verbondenheid. Om deze gehechtheid tot stand te laten komen brengen ouders na de geboorte zo veel tijd als mogelijk door met de baby. Deze affectieve band is voor de baby van groot belang voor zijn gevoelsmatige ontwikkeling. De verbondenheid wordt door de baby ontwikkeld via lichaamscontact, door te zien, te horen, te voelen en te ruiken. Kortom door al zijn zintuigen te gebruiken.

Helaas zijn er een aantal factoren die deze verbondenheid kunnen belemmeren of verstoren: het gescheiden zijn van ouders en baby’s, gebruik van medicatie, gezondheidsproblemen, emotionele / psychologische problemen bij de moeder, negatieve gevoelens van ouders tegenover de baby,…

Van de zintuigen van een baby ontwikkelen zich eerst de nabijheidzintuigen en dan pas de vertezintuigen. De nabijheidzintuigen dienen om de nabijheid van een of ander voorwerp te herkennen, de vertezintuigen helpen om dingen op te merken die verder weg zijn. Van de nabijheidzintuigen is de tastzin de eerste en de belangrijkste. De tastzin is al ontdekt bij menselijke embryo's van nog geen acht weken oud. Hoewel de baby dan nog geen ogen of oren heeft, is zijn huidgevoeligheid al ver ontwikkeld.

Massage is een manier om je liefde tot uitdrukking te brengen via een bijzondere vorm van liefkozend strelen. Als moeders hun baby masseren, zet de massage het proces van verbondenheid voort en helpt het hen om een warme positieve kind-ouderrelatie tot stand te brengen. Babymassage wordt algemeen aanvaard als een prettige, natuurlijke manier om met je baby om te gaan en het beter te leren kennen. De bijkomende voordelen voor zowel ouders al kind zijn dan mooi meegenomen.

Klinische gegevens tonen aan dat liefdevol, aanrakend, verzorgend contact tussen een moeder en haar kindje een heel reële invloed heeft op de latere ontwikkeling van het kind. De belangrijke elementen die de band helpen leggen tussen moeder en baby zijn onder andere oogcontact, huidcontact, de stem van de moeder en de reactie van de baby erop, geur, ritme van communicatie en verzorging, het activeren van de moederlijke hormonen door contact met de baby, temperatuurregeling en de immuniserende bacteriën en afweerstoffen die door intiem contact met haar moeder op de baby worden overgebracht. Bij aanraking en massage komt oxytocine, het knuffelhormoon, vrij. Oxytocine is een zeer weldadig hormoon. Niet alleen bij geboorte en borstvoeding, maar ook in het dagelijks leven. Het knuffelhormoon beïnvloed enkele belangrijke lichaamsfuncties. Het kan onder andere het hart en de bloedsomloop vertragen, de spijsvertering stimuleren, stress en angst verminderen, kalmeren en sociale contacten bevorderen. Oxytocine komt vrij door de stimulatie van de zenuwen die bij intimiteit worden geprikkeld. Aanraking, lichte druk en warmte kunnen ervoor zorgen dat oxytocine zijn werk gaat doen. Kortom, de baby te masseren heeft een dubbel positief efeect: die van de massage zelf, en die van de oxytocine die vrijkomt!

Babymassage helpt de band tussen baby en masseur te versterken. De baby leert genieten van de heerlijke troost en veiligheid van beminnen en bemind worden. Belangrijk is ook dat de baby zijn/haar eigen lichaam leert kennen doordat de moeder laat zien hoe een gespannen armpje of rug kan ontspannen.

Dagelijkse massage geeft een ouder tijd om de lichaamstaal van de baby, zijn/haar communicatieritmen, zijn/haar drempels voor prikkeling, en hoe het lichaam eruit ziet en aanvoelt als hij/zij ontspannen of op haar gemak is, intiem te leren kennen.

Door de babymassage geeft een moeder haar baby een heel bijzondere boodschap, die zegt: "Ik houd van je en wil met je communiceren, en alleen met jou."

De voordelen van babymassage zijn onder meer:

 
VOOR DE BABY:
 
-       stimulatie van de emotionele, relationele en psychomotorische ontwikkeling
-       verbetering in de affectieve band tussen de ouders
-       communicatie met de ouders
-       bevordering van de fysiologische processen ( spijsvertering, bloedsomloop,…)
-       ontspanning
-       vrijkomen van oxytocine
 
VOOR DE OUDERS:
 
-       emotionele bevrediging
-       tactiele communicatie
-       de voldoening iets voor de baby te kunnen doen
-       stimuleren van de verbondenheid tussen de ouders onderling en tussen de ouders en het kind
-       een prettige manier om ‘quality-time’ door te brengen met je kind in een hectische periode
 
Babymassage kan voor sommigen ook nadelen inhouden:
 
-       het vraagt tijd en werk
-       het kan te zwaar/vermoeiend zijn of er kan te brutaal gemasseerd worden
-       het is mogelijk dat de fontanellen en de navel niet voldoende worden ontzien
 
 

Babymassage is goed voor elke baby, maar kan extra voordelig zijn voor ouder-kind relaties die een moeilijkere start of evolutie kenden. Hiermee worden volgende situaties bedoeld:

-       te vroeg geboren baby's
-       baby's die geboren werden via een keizersnede
-       emotioneel gestoorde baby's
-       baby's met een lichamelijke handicap
-       baby's met een ontwikkelingsachterstand
-       geadopteerde baby's
-       bij problemen met borstvoeding
-       bij moeilijke stoelgang
-       na pijnlijke ingrepen
-       bij te vroege scheiding
-       bij verstoorde ouder-kindrelatie
-      
 

De meest geschikte leeftijd om een baby te masseren is vanaf 4 à 6 weken tot 2 à 2,5 jaar, al naargelang het ontwikkelingsniveau van het kind. Best wordt gestart met de babymassage voor de baby 5 maanden is. Baby’s die ouder zijn liggen niet meer makkelijk stil als ze niet weten wat er gaat gebeuren.

Let erop dat je baby niet te moe is, of te hongerig. Wacht na de voeding ongeveer 1 uur voor je begint te masseren.

Je kan bij ons de DVD 'Lessen in babymassage; een leidraad voor ouders; Babymassage op verschillende leeftijden ' van Stichting Lichaamstaal uitlenen.

Of als je het liever 'live' samen met andere ouders leert, kijk dan in onze agenda en schrijf je in voor de workshop 'Babymassage'.

 BRONNEN:

- Klaus M., Klaus P., Je wonderbaarlijke baby. Thoeris, 2005

- Leboyer F., Shantala Babymassage. Panta Rhei, 2003

- Velten H., Walter B., Babymassage. Deltas